الحجرات ١٢ - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Adel: /* تفسیر */

2022-11-04T08:55:25Z

تفسیر

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ آبان ۱۴۰۱، ساعت ۰۴:۵۵
خط ۵۶:		خط ۵۶:
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 \| نهى از مسخره كردن و عيبجويى و بد زبانى كردن]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 \| نهى از مسخره كردن و عيبجويى و بد زبانى كردن]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 \| مقصود از «اجتناب از ظنّ»، کدام ظنّ است؟]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 \| مقصود از «اجتناب از ظنّ»، کدام ظنّ است؟]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 \| نهى از ~~غیبن~~ و تجسّس عيوب ديگران و بيان مفسدۀ آن ها]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 \| نهى از غیبت و تجسّس عيوب ديگران و بيان مفسدۀ آن ها]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 \| توبه، عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 \| توبه، عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 \| معانى مختلفى كه براى «شُعُوب» و «قَبَائِل» گفته شده است]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 \| معانى مختلفى كه براى «شُعُوب» و «قَبَائِل» گفته شده است]]

Adel: /* تفسیر */

2022-11-04T08:48:42Z

تفسیر

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ آبان ۱۴۰۱، ساعت ۰۴:۴۸
خط ۵۴:		خط ۵۴:
	{{ نمایش فشرده تفسیر\|		{{ نمایش فشرده تفسیر\|
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link330 \| آيات ۱۱ - ۱۸ سوره حجرات]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link330 \| آيات ۱۱ - ۱۸ سوره حجرات]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 \| نهى از مسخره كردن ~~يكديگر~~ و عيبجويى و بد زبانى كردن]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 \| نهى از مسخره كردن و عيبجويى و بد زبانى كردن]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link332 \| معناى جمله : ((بئس الاسم الفسوق ))]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 \| مقصود از «اجتناب از ظنّ»، کدام ظنّ است؟]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 \| مقصود از ~~((اجتناب~~ از ~~ظن )) و مفاد قيد ((كثيرا)) در آيه : ((يا ايها الذين امنوا اجتنبواكثيرا من الظن ...))~~]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 \| نهى از غیبن و تجسّس عيوب ديگران و بيان مفسدۀ آن ها]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 \| نهى از ~~تجسس~~ عيوب ديگران ~~و از غيبت كردن~~ و بيان ~~مفسده غيبت و تجسس (و لا تجسسوا و لايغتب بعضكم بعضا...)]]~~		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 \| توبه، عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link335 \| غيبت عامل مؤ ثر در سقوط منزلت و هويت اجتماعى انسان]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 \| معانى مختلفى كه براى «شُعُوب» و «قَبَائِل» گفته شده است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link336 \| مثالى گويا براى روشن شدن زشتى حقيقت چيست]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link339 \| «تقوا»، تنها كرامت و امتياز حقيقى انسان، نزد خداوند است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 \| ~~توبه~~ عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link341 \| معناى اين كه فرمود: به اعراب بگو «ايمان» نياورده ايد، بلكه بگوييد اسلام آورده ايم]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 \| معانى مختلفى كه براى ~~((شعوب ))~~ و ~~((قبائل ))~~ گفته شده است]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link344 \| بحث روایتی: رواياتى در ذيل آيات گذشته]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link339 \| ~~توضيح اينكه تقوا~~ تنها كرامت و امتياز حقيقى است ~~(ان اكرمكم عند الله اتقيكم )]]~~		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link345 \| دو روايت در شأن نزول آيه «غیبت»]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link340 \| تقوى يك مزيت واقعى و حقيقت است نه آن مزايائى كه انسانها براى خود مايه كرامت وشرف قرار داده اند]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link347 \| زشتی گناه غيبت، از زنا شديدتر است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link341 \| معناى ~~اينكه~~ فرمود: به اعراب بگو ~~ايمان~~ نياورده ~~ايد~~ بلكه بگوييد اسلام آورده ايم]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link349 \| رواياتى در توضیح فرق بين اسلام و ايمان]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#~~link342 \| مؤ منان واقعى اين چنين هستند]]~~
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link343 \| ~~ايمان ثابت و مستقر و جهاد با مال و جان از صفات مؤ منان واقعى است]]~~
	*[[تفسیر:~~المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link344 \|~~ رواياتى ~~در مورد نهى از مسخره كردن يكديگر، بد زبانى و تنابز به القاب ، غيبت وسوء ظن ،~~ در ذيل آيات ~~مربوطه~~ گذشته]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link345 \| دو روايت در ~~شاءن~~ نزول آيه ~~((اءيحب اءحدكم اءنياءكل ...))]]~~
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link346 \| كلام معصومين عليه السلام در حسن ظن به برادر مسلمان وحمل كار او بر صحت]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link347 \| ~~چند روايت دال بر اينكه غيبت~~ از زنا شديدتر ~~است]]~~
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link348 \| رواياتى درباره اينكه تنها ملاك فضيلت تقوا است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link349 \| رواياتى در ~~خصوص~~ فرق بين اسلام و ايمان]]

	}}		}}

127.0.0.1: افزودن جزییات آیه

2020-12-21T10:41:58Z

افزودن جزییات آیه

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
 {{قاب | متن = '''[[شامل این کلمه::يَا|يَا]] [[شامل این ریشه::يا| ]][[شامل این کلمه::أَيّهَا|أَيُّهَا]] [[شامل این ریشه::ايى‌| ]][[شامل این ریشه::ها| ]][[شامل این کلمه::الّذِين|الَّذِينَ‌]] [[شامل این ریشه::الذين‌| ]][[شامل این کلمه::آمَنُوا|آمَنُوا]] [[کلمه غیر ربط::آمَنُوا| ]] [[شامل این ریشه::امن‌| ]][[ریشه غیر ربط::امن‌| ]][[شامل این کلمه::اجْتَنِبُوا|اجْتَنِبُوا]] [[کلمه غیر ربط::اجْتَنِبُوا| ]] [[شامل این ریشه::جنب‌| ]][[ریشه غیر ربط::جنب‌| ]][[شامل این کلمه::کَثِيرا|کَثِيراً]] [[کلمه غیر ربط::کَثِيرا| ]] [[شامل این ریشه::کثر| ]][[ریشه غیر ربط::کثر| ]][[شامل این کلمه::مِن|مِنَ‌]] [[شامل این ریشه::من‌| ]][[شامل این کلمه::الظّن|الظَّنِ‌]] [[کلمه غیر ربط::الظّن| ]] [[شامل این ریشه::ظنن‌| ]][[ریشه غیر ربط::ظنن‌| ]][[شامل این کلمه::إِن|إِنَ‌]] [[شامل این ریشه::انن‌| ]][[شامل این کلمه::بَعْض|بَعْضَ‌]] [[کلمه غیر ربط::بَعْض| ]] [[شامل این ریشه::بعض‌| ]][[ریشه غیر ربط::بعض‌| ]][[شامل این کلمه::الظّن|الظَّنِ‌]] [[کلمه غیر ربط::الظّن| ]] [[شامل این ریشه::ظنن‌| ]][[ریشه غیر ربط::ظنن‌| ]][[شامل این کلمه::إِثْم|إِثْمٌ‌]] [[کلمه غیر ربط::إِثْم| ]] [[شامل این ریشه::اثم‌| ]][[ریشه غیر ربط::اثم‌| ]][[شامل این کلمه::وَ|وَ]] [[شامل این ریشه::و| ]][[شامل این کلمه::لا|لاَ]] [[شامل این ریشه::لا| ]][[شامل این کلمه::تَجَسّسُوا|تَجَسَّسُوا]] [[کلمه غیر ربط::تَجَسّسُوا| ]] [[شامل این ریشه::جسس‌| ]][[ریشه غیر ربط::جسس‌| ]][[شامل این کلمه::وَ|وَ]] [[شامل این ریشه::و| ]][[شامل این کلمه::لا|لاَ]] [[شامل این ریشه::لا| ]][[شامل این کلمه::يَغْتَب|يَغْتَبْ‌]] [[کلمه غیر ربط::يَغْتَب| ]] [[شامل این ریشه::غيب‌| ]][[ریشه غیر ربط::غيب‌| ]][[شامل این کلمه::بَعْضُکُم|بَعْضُکُمْ‌]] [[کلمه غیر ربط::بَعْضُکُم| ]] [[شامل این ریشه::بعض‌| ]][[ریشه غیر ربط::بعض‌| ]][[شامل این ریشه::کم‌| ]][[ریشه غیر ربط::کم‌| ]][[شامل این کلمه::بَعْضا|بَعْضاً]] [[کلمه غیر ربط::بَعْضا| ]] [[شامل این ریشه::بعض‌| ]][[ریشه غیر ربط::بعض‌| ]][[شامل این کلمه::أَ|أَ]] [[شامل این ریشه::ا| ]][[شامل این کلمه::يُحِب|يُحِبُ‌]] [[کلمه غیر ربط::يُحِب| ]] [[شامل این ریشه::حبب‌| ]][[ریشه غیر ربط::حبب‌| ]][[شامل این کلمه::أَحَدُکُم|أَحَدُکُمْ‌]] [[کلمه غیر ربط::أَحَدُکُم| ]] [[شامل این ریشه::احد| ]][[ریشه غیر ربط::احد| ]][[شامل این ریشه::کم‌| ]][[ریشه غیر ربط::کم‌| ]][[شامل این ریشه::وحد| ]][[ریشه غیر ربط::وحد| ]][[شامل این کلمه::أَن|أَنْ‌]] [[شامل این ریشه::ان‌| ]][[شامل این کلمه::يَأْکُل|يَأْکُلَ‌]] [[کلمه غیر ربط::يَأْکُل| ]] [[شامل این ریشه::اکل‌| ]][[ریشه غیر ربط::اکل‌| ]][[شامل این کلمه::لَحْم|لَحْمَ‌]] [[کلمه غیر ربط::لَحْم| ]] [[شامل این ریشه::لحم‌| ]][[ریشه غیر ربط::لحم‌| ]][[شامل این کلمه::أَخِيه|أَخِيهِ‌]] [[کلمه غیر ربط::أَخِيه| ]] [[شامل این ریشه::اخو| ]][[ریشه غیر ربط::اخو| ]][[شامل این ریشه::ه‌| ]][[ریشه غیر ربط::ه‌| ]][[شامل این کلمه::مَيْتا|مَيْتاً]] [[کلمه غیر ربط::مَيْتا| ]] [[شامل این ریشه::موت‌| ]][[ریشه غیر ربط::موت‌| ]][[شامل این کلمه::فَکَرِهْتُمُوه|فَکَرِهْتُمُوهُ‌]] [[کلمه غیر ربط::فَکَرِهْتُمُوه| ]] [[شامل این ریشه::ف‌| ]][[ریشه غیر ربط::ف‌| ]][[شامل این ریشه::کره‌| ]][[ریشه غیر ربط::کره‌| ]][[شامل این ریشه::ه‌| ]][[ریشه غیر ربط::ه‌| ]][[شامل این کلمه::وَ|وَ]] [[شامل این ریشه::و| ]][[شامل این کلمه::اتّقُوا|اتَّقُوا]] [[کلمه غیر ربط::اتّقُوا| ]] [[شامل این ریشه::وقى‌| ]][[ریشه غیر ربط::وقى‌| ]][[شامل این کلمه::اللّه|اللَّهَ‌]] [[کلمه غیر ربط::اللّه| ]] [[شامل این ریشه::الله‌| ]][[ریشه غیر ربط::الله‌| ]][[شامل این ریشه::اله‌| ]][[ریشه غیر ربط::اله‌| ]][[شامل این ریشه::وله‌| ]][[ریشه غیر ربط::وله‌| ]][[شامل این کلمه::إِن|إِنَ‌]] [[شامل این ریشه::انن‌| ]][[شامل این کلمه::اللّه|اللَّهَ‌]] [[کلمه غیر ربط::اللّه| ]] [[شامل این ریشه::الله‌| ]][[ریشه غیر ربط::الله‌| ]][[شامل این ریشه::اله‌| ]][[ریشه غیر ربط::اله‌| ]][[شامل این ریشه::وله‌| ]][[ریشه غیر ربط::وله‌| ]][[شامل این کلمه::تَوّاب|تَوَّابٌ‌]] [[کلمه غیر ربط::تَوّاب| ]] [[شامل این ریشه::توب‌| ]][[ریشه غیر ربط::توب‌| ]][[شامل این کلمه::رَحِيم|رَحِيمٌ‌]] [[کلمه غیر ربط::رَحِيم| ]] [[شامل این ریشه::رحم‌| ]][[ریشه غیر ربط::رحم‌| ]]'''}}
+{| class="ayeh-table mw-collapsible mw-collapsed"
+	  !کپی متن آیه
 '''ترجمه '''
 <tabber>
@@ خط ۱۵: / خط ۱۸: @@
 |-|صادقی تهرانی=هان ای کسانی که ایمان آوردید! از بسیاری گمان‌ها بپرهیزید که پاره‌ای از گمان‌ها بدفرجام است. و تجسس مکنید (و) بعضی از شما از بعضی دیگر غیبت نکند. آیا کسی از شما دوست دارد که گوشت برادر (مؤمن) مرده‌اش را بخورد؟ پس از آن بسی بدتان می‌آید و خدای را پروا بدارید. خدا بی‌گمان بسی برگشت‌‌کننده‌ی رحمتگر بر ویژگان است.
 |-|معزی=ای آنان که ایمان آوردید دوری گزینید از بسی گمانها چه پاره‌ای از گمانها گناه است و کاوش در کار مردم نکنید و زشت نستایند پشت سر برخی از شما برخی آیا دوست دارد یکی از شما که خورد گوشت برادر خویش را مرده همانا ناخوش داشتیدش و بترسید خدا را که خدا است فزون توبه پذیرنده مهربان‌
-|-|</tabber><br />
+|-|english=<div id="qenag">O you who believe! Avoid most suspicion—some suspicion is sinful. And do not spy on one another, nor backbite one another. Would any of you like to eat the flesh of his dead brother? You would detest it. So remain mindful of Allah. Allah is Most Relenting, Most Merciful.</div>
 {{آيه | سوره = سوره الحجرات | نزول = [[نازل شده در سال::19|٧ هجرت]] | نام = [[شماره آیه در سوره::12|١٢]] | قبلی = الحجرات ١١ | بعدی = الحجرات ١٣  | کلمه = [[تعداد کلمات::36|٣٦]] | حرف =  }}
 ===معنی کلمات و عبارات===
@@ خط ۷۶۶: / خط ۷۷۴: @@
 [[رده:عوامل اختلاف]][[رده:تواب]][[رده:رحیم]][[رده:آثار تجسس]][[رده:احکام تجسس]][[رده:توبه از تجسس]][[رده:زمینه تجسس]][[رده:گناه تجسس]][[رده:ممنوعیت تجسس]][[رده:تشبیه به خوردن گوشت مرده]][[رده:تشبیه عیبجویى]][[رده:تشبیه غیبت]][[رده:آثار تقوا]][[رده:نشانه هاى بى تقوایى]][[رده:آثار توبه]][[رده:زمینه توبه]][[رده:اهمیت حسن ظن]][[رده:توبه پذیرى خدا]][[رده:توصیه هاى خدا]][[رده:نشانه هاى رحمت خدا]][[رده:نواهى خدا]][[رده:آثار ذکر حقیقت غیبت]][[رده:آثار سوءظن]][[رده:اجتناب از سوءظن]][[رده:توبه از سوءظن]][[رده:گناه سوءظن]][[رده:موانع سوءظن]][[رده:نهى از سوءظن]][[رده:آثار ظن]][[رده:احکام ظن]][[رده:بى اعتبارى ظن]][[رده:موارد جواز پیروى از ظن]][[رده:ممنوعیت عیبجویى]][[رده:آثار غیبت]][[رده:احکام غیبت]][[رده:توبه از غیبت]][[رده:زمینه غیبت]][[رده:زمینه نفرت از غیبت]][[رده:گناه غیبت]][[رده:ممنوعیت غیبت]][[رده:موارد جواز غیبت]][[رده:موانع غیبت]][[رده:غیبت فاسقان]][[رده:ظن در قضاوت]][[رده:ترک گناه]][[رده:زمینه گناه]][[رده:زمینه لغزش]][[رده:اهمیت حفظ آبروى مؤمنان]][[رده:زمینه اختلاف مؤمنان]][[رده:سوءظن در مؤمنان]][[رده:قبول توبه مؤمنان]][[رده:هتک آبروى مؤمنان]]
 [[رده:آیات قرآن]] [[رده:سوره الحجرات ]]

127.0.0.1: QRobot edit

2017-08-14T11:12:22Z

QRobot edit

نمایش تغییرات

127.0.0.1: افزودن سال نزول

2015-06-21T09:24:43Z

افزودن سال نزول

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ خرداد ۱۳۹۴، ساعت ۰۵:۲۴
خط ۱۶:		خط ۱۶:
	\|-\|معزی=ای آنان که ایمان آوردید دوری گزینید از بسی گمانها چه پاره‌ای از گمانها گناه است و کاوش در کار مردم نکنید و زشت نستایند پشت سر برخی از شما برخی آیا دوست دارد یکی از شما که خورد گوشت برادر خویش را مرده همانا ناخوش داشتیدش و بترسید خدا را که خدا است فزون توبه پذیرنده مهربان‌		\|-\|معزی=ای آنان که ایمان آوردید دوری گزینید از بسی گمانها چه پاره‌ای از گمانها گناه است و کاوش در کار مردم نکنید و زشت نستایند پشت سر برخی از شما برخی آیا دوست دارد یکی از شما که خورد گوشت برادر خویش را مرده همانا ناخوش داشتیدش و بترسید خدا را که خدا است فزون توبه پذیرنده مهربان‌
	\|-\|</tabber><br />		\|-\|</tabber><br />
	{{آيه \| سوره = سوره الحجرات \| نزول = \| نام = [[شماره آیه در سوره::12\|١٢]] \| قبلی = الحجرات ١١ \| بعدی = الحجرات ١٣ \| کلمه = [[تعداد کلمات::36\|٣٦]] \| حرف = }}		{{آيه \| سوره = سوره الحجرات \| نزول = [[نازل شده در سال::19\|٧ هجرت]] \| نام = [[شماره آیه در سوره::12\|١٢]] \| قبلی = الحجرات ١١ \| بعدی = الحجرات ١٣ \| کلمه = [[تعداد کلمات::36\|٣٦]] \| حرف = }}
	===معنی کلمات و عبارات===		===معنی کلمات و عبارات===
	«کَثِیراً»: مفعول‌به است. «مِنَ الظَّنِّ»: صفت (کَثیراً) است. «لا تَجَسَّسُوا»: عیبجوئی نکنید. در پی کشف اسرار و معایب مردم نباشید. «مَیْتاً»: حال (لَحْم) یا (أَخ) است. «لا یَغْتَبْ ... مَیْتاً»: غیبت پرده‌دری است و مرده‌خواری و لاشه‌دری. «فَکَرِهْتُمُوهُ»: جواب شرط (إِنْ) شرطیه است که هم خودش و هم (قَدْ) و هم فعل آن محذوف است. تقدیر چنین است: إِنْ عَرَضَ ذلِکَ فَقَدْ کَرِهْتُمُوهُ.		«کَثِیراً»: مفعول‌به است. «مِنَ الظَّنِّ»: صفت (کَثیراً) است. «لا تَجَسَّسُوا»: عیبجوئی نکنید. در پی کشف اسرار و معایب مردم نباشید. «مَیْتاً»: حال (لَحْم) یا (أَخ) است. «لا یَغْتَبْ ... مَیْتاً»: غیبت پرده‌دری است و مرده‌خواری و لاشه‌دری. «فَکَرِهْتُمُوهُ»: جواب شرط (إِنْ) شرطیه است که هم خودش و هم (قَدْ) و هم فعل آن محذوف است. تقدیر چنین است: إِنْ عَرَضَ ذلِکَ فَقَدْ کَرِهْتُمُوهُ.

127.0.0.1: Edited by QRobot

2013-11-20T12:34:32Z

Edited by QRobot

صفحهٔ تازه

{{قاب | متن = '''[[شامل این کلمه::يَا|يَا]] [[شامل این ریشه::يا| ]][[شامل این کلمه::أَيّهَا|أَيُّهَا]] [[شامل این ریشه::ايى‌| ]][[شامل این ریشه::ها| ]][[شامل این کلمه::الّذِين|الَّذِينَ‌]] [[شامل این ریشه::الذين‌| ]][[شامل این کلمه::آمَنُوا|آمَنُوا]] [[کلمه غیر ربط::آمَنُوا| ]] [[شامل این ریشه::امن‌| ]][[ریشه غیر ربط::امن‌| ]][[شامل این کلمه::اجْتَنِبُوا|اجْتَنِبُوا]] [[کلمه غیر ربط::اجْتَنِبُوا| ]] [[شامل این ریشه::جنب‌| ]][[ریشه غیر ربط::جنب‌| ]][[شامل این کلمه::کَثِيرا|کَثِيراً]] [[کلمه غیر ربط::کَثِيرا| ]] [[شامل این ریشه::کثر| ]][[ریشه غیر ربط::کثر| ]][[شامل این کلمه::مِن|مِنَ‌]] [[شامل این ریشه::من‌| ]][[شامل این کلمه::الظّن|الظَّنِ‌]] [[کلمه غیر ربط::الظّن| ]] [[شامل این ریشه::ظنن‌| ]][[ریشه غیر ربط::ظنن‌| ]][[شامل این کلمه::إِن|إِنَ‌]] [[شامل این ریشه::انن‌| ]][[شامل این کلمه::بَعْض|بَعْضَ‌]] [[کلمه غیر ربط::بَعْض| ]] [[شامل این ریشه::بعض‌| ]][[ریشه غیر ربط::بعض‌| ]][[شامل این کلمه::الظّن|الظَّنِ‌]] [[کلمه غیر ربط::الظّن| ]] [[شامل این ریشه::ظنن‌| ]][[ریشه غیر ربط::ظنن‌| ]][[شامل این کلمه::إِثْم|إِثْمٌ‌]] [[کلمه غیر ربط::إِثْم| ]] [[شامل این ریشه::اثم‌| ]][[ریشه غیر ربط::اثم‌| ]][[شامل این کلمه::وَ|وَ]] [[شامل این ریشه::و| ]][[شامل این کلمه::لا|لاَ]] [[شامل این ریشه::لا| ]][[شامل این کلمه::تَجَسّسُوا|تَجَسَّسُوا]] [[کلمه غیر ربط::تَجَسّسُوا| ]] [[شامل این ریشه::جسس‌| ]][[ریشه غیر ربط::جسس‌| ]][[شامل این کلمه::وَ|وَ]] [[شامل این ریشه::و| ]][[شامل این کلمه::لا|لاَ]] [[شامل این ریشه::لا| ]][[شامل این کلمه::يَغْتَب|يَغْتَبْ‌]] [[کلمه غیر ربط::يَغْتَب| ]] [[شامل این ریشه::غيب‌| ]][[ریشه غیر ربط::غيب‌| ]][[شامل این کلمه::بَعْضُکُم|بَعْضُکُمْ‌]] [[کلمه غیر ربط::بَعْضُکُم| ]] [[شامل این ریشه::بعض‌| ]][[ریشه غیر ربط::بعض‌| ]][[شامل این ریشه::کم‌| ]][[ریشه غیر ربط::کم‌| ]][[شامل این کلمه::بَعْضا|بَعْضاً]] [[کلمه غیر ربط::بَعْضا| ]] [[شامل این ریشه::بعض‌| ]][[ریشه غیر ربط::بعض‌| ]][[شامل این کلمه::أَ|أَ]] [[شامل این ریشه::ا| ]][[شامل این کلمه::يُحِب|يُحِبُ‌]] [[کلمه غیر ربط::يُحِب| ]] [[شامل این ریشه::حبب‌| ]][[ریشه غیر ربط::حبب‌| ]][[شامل این کلمه::أَحَدُکُم|أَحَدُکُمْ‌]] [[کلمه غیر ربط::أَحَدُکُم| ]] [[شامل این ریشه::احد| ]][[ریشه غیر ربط::احد| ]][[شامل این ریشه::کم‌| ]][[ریشه غیر ربط::کم‌| ]][[شامل این ریشه::وحد| ]][[ریشه غیر ربط::وحد| ]][[شامل این کلمه::أَن|أَنْ‌]] [[شامل این ریشه::ان‌| ]][[شامل این کلمه::يَأْکُل|يَأْکُلَ‌]] [[کلمه غیر ربط::يَأْکُل| ]] [[شامل این ریشه::اکل‌| ]][[ریشه غیر ربط::اکل‌| ]][[شامل این کلمه::لَحْم|لَحْمَ‌]] [[کلمه غیر ربط::لَحْم| ]] [[شامل این ریشه::لحم‌| ]][[ریشه غیر ربط::لحم‌| ]][[شامل این کلمه::أَخِيه|أَخِيهِ‌]] [[کلمه غیر ربط::أَخِيه| ]] [[شامل این ریشه::اخو| ]][[ریشه غیر ربط::اخو| ]][[شامل این ریشه::ه‌| ]][[ریشه غیر ربط::ه‌| ]][[شامل این کلمه::مَيْتا|مَيْتاً]] [[کلمه غیر ربط::مَيْتا| ]] [[شامل این ریشه::موت‌| ]][[ریشه غیر ربط::موت‌| ]][[شامل این کلمه::فَکَرِهْتُمُوه|فَکَرِهْتُمُوهُ‌]] [[کلمه غیر ربط::فَکَرِهْتُمُوه| ]] [[شامل این ریشه::ف‌| ]][[ریشه غیر ربط::ف‌| ]][[شامل این ریشه::کره‌| ]][[ریشه غیر ربط::کره‌| ]][[شامل این ریشه::ه‌| ]][[ریشه غیر ربط::ه‌| ]][[شامل این کلمه::وَ|وَ]] [[شامل این ریشه::و| ]][[شامل این کلمه::اتّقُوا|اتَّقُوا]] [[کلمه غیر ربط::اتّقُوا| ]] [[شامل این ریشه::وقى‌| ]][[ریشه غیر ربط::وقى‌| ]][[شامل این کلمه::اللّه|اللَّهَ‌]] [[کلمه غیر ربط::اللّه| ]] [[شامل این ریشه::الله‌| ]][[ریشه غیر ربط::الله‌| ]][[شامل این ریشه::اله‌| ]][[ریشه غیر ربط::اله‌| ]][[شامل این ریشه::وله‌| ]][[ریشه غیر ربط::وله‌| ]][[شامل این کلمه::إِن|إِنَ‌]] [[شامل این ریشه::انن‌| ]][[شامل این کلمه::اللّه|اللَّهَ‌]] [[کلمه غیر ربط::اللّه| ]] [[شامل این ریشه::الله‌| ]][[ریشه غیر ربط::الله‌| ]][[شامل این ریشه::اله‌| ]][[ریشه غیر ربط::اله‌| ]][[شامل این ریشه::وله‌| ]][[ریشه غیر ربط::وله‌| ]][[شامل این کلمه::تَوّاب|تَوَّابٌ‌]] [[کلمه غیر ربط::تَوّاب| ]] [[شامل این ریشه::توب‌| ]][[ریشه غیر ربط::توب‌| ]][[شامل این کلمه::رَحِيم|رَحِيمٌ‌]] [[کلمه غیر ربط::رَحِيم| ]] [[شامل این ریشه::رحم‌| ]][[ریشه غیر ربط::رحم‌| ]]'''}}

'''ترجمه '''
<tabber>
مکارم شیرازی=ای کسانی که ایمان آورده‌اید! از بسیاری از گمانها بپرهیزید، چرا که بعضی از گمانها گناه است؛ و هرگز (در کار دیگران) تجسّس نکنید؛ و هیچ یک از شما دیگری را غیبت نکند، آیا کسی از شما دوست دارد که گوشت برادر مرده خود را بخورد؟! (به یقین) همه شما از این امر کراهت دارید؛ تقوای الهی پیشه کنید که خداوند توبه‌پذیر و مهربان است!
|-|بهرامپور=|اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد! از بسيارى گمان‌ها بپرهيزيد، چرا كه پاره‌اى از گمان‌ها گناه است، و [در كار ديگران‌] تجسّس نكنيد و كسى از شما غيبت ديگرى نكند آيا كسى از شما دوست دارد گوشت برادر مرده‌اش را بخورد؟ [بى‌شك همه شما] از آن كراهت داريد، [غيبت ني
|-|فولادوند=اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد، از بسيارى از گمانها بپرهيزيد كه پاره‌اى از گمانها گناه است، و جاسوسى مكنيد، و بعضى از شما غيبت بعضى نكند؛ آيا كسى از شما دوست دارد كه گوشت برادر مرده‌اش را بخورد؟ از آن كراهت داريد. [پس‌] از خدا بترسيد، كه خدا توبه‌پذير مهربان است.
|-|الهی قمشه‌ای=ای اهل ایمان، از بسیار پندارها در حق یکدیگر اجتناب کنید که برخی ظنّ و پندارها معصیت است و نیز هرگز (از حال درونی هم) تجسس مکنید و غیبت یکدیگر روا مدارید، هیچ یک از شما آیا دوست می‌دارد که گوشت برادر مرده خود را خورد؟ البته کراهت و نفرت از آن دارید (پس بدانید که مثل غیبت مؤمن به حقیقت همین است) و از خدا پروا کنید، که خدا بسیار توبه پذیر و مهربان است.
|-|انصاریان=ای اهل ایمان! از بسیاری از گمان ها [در حقّ مردم] بپرهیزید؛ زیرا برخی از گمان ها گناه است، و [در اموری که مردم پنهان ماندنش را خواهانند] تفحص و پی جویی نکنید، و از یکدیگر غیبت ننمایید، آیا یکی از شما دوست دارد که گوشت برادر مرده اش را بخورد؟ بی تردید [از این کار] نفرت دارید، و از خدا پروا کنید که خدا بسیار توبه پذیر و مهربان است.
|-|آیتی=اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد، از گمان فراوان بپرهيزيد. زيرا پاره‌اى از گمانها در حد گناه است. و در كارهاى پنهانى يكديگر جست و جو مكنيد. و از يكديگر غيبت مكنيد. آيا هيچ يك از شما دوست دارد كه گوشت برادر مرده خود را بخورد؟ پس آن را ناخوش خواهيد داشت. و از خدا بترسيد، زيرا خدا توبه‌پذير و مهربان است.
|-|خرمشاهی=ای مؤمنان از بسیاری از گمانها پرهیز کنید، چرا که بعضی از گمانها گناه است، و [در کار دیگران‌] تجسس مکنید، و بعضی از شما از بعضی دیگر غیبت نکند، آیا هیچ کدام از شما خوش دارد که گوشت برادر مرده‌اش را بخورد، که از آن تنفر دارید، و از خداوند پروا کنید که بی‌گمان خداوند توبه‌پذیر مهربان است‌
|-|مجتبوی=اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد، از بسيارى از گمانها- گمانهاى بد- دور باشيد، زيرا برخى از گمانها گناه است. و [در احوال و عيب‌هاى پنهان مردم‌] كاوش مكنيد، و از پس يكديگر بدگويى- غيبت- مكنيد. آيا يكى از شما دوست دارد كه گوشت برادر مرده خود را بخورد؟ بى‌گمان آن را ناخوش و ناپسند مى‌داريد. و از خداى پروا كنيد، كه خدا توبه‌پذير و مهربان است.
|-|خرمدل=ای کسانی که ایمان آورده‌اید! از بسیاری از گمانها بپرهیزید، که برخی از گمانها گناه است، و جاسوسی و پرده‌دری نکنید، و یکی از دیگری غیبت ننماید؛ آیا هیچ یک از شما دوست دارد که گوشت برادر مرده‌ی خود را بخورد؟ به یقین همه‌ی شما از مرده‌خواری بدتان می‌آید (و از آن بیزارید، غیبت نیز چنین است و از آن بپرهیزید و) از خدا پروا کنید، بی‌گمان خداوند بس توبه‌پذیر و مهربان است.
|-|صادقی تهرانی=هان ای کسانی که ایمان آوردید! از بسیاری گمان‌ها بپرهیزید که پاره‌ای از گمان‌ها بدفرجام است. و تجسس مکنید (و) بعضی از شما از بعضی دیگر غیبت نکند. آیا کسی از شما دوست دارد که گوشت برادر (مؤمن) مرده‌اش را بخورد؟ پس از آن بسی بدتان می‌آید و خدای را پروا بدارید. خدا بی‌گمان بسی برگشت‌‌کننده‌ی رحمتگر بر ویژگان است.
|-|معزی=ای آنان که ایمان آوردید دوری گزینید از بسی گمانها چه پاره‌ای از گمانها گناه است و کاوش در کار مردم نکنید و زشت نستایند پشت سر برخی از شما برخی آیا دوست دارد یکی از شما که خورد گوشت برادر خویش را مرده همانا ناخوش داشتیدش و بترسید خدا را که خدا است فزون توبه پذیرنده مهربان‌
|-|</tabber> 
{{آيه | سوره = سوره الحجرات | نزول = | نام = [[شماره آیه در سوره::12|١٢]] | قبلی = الحجرات ١١ | بعدی = الحجرات ١٣ | کلمه = [[تعداد کلمات::36|٣٦]] | حرف = }}
===معنی کلمات و عبارات===
«کَثِیراً»: مفعول‌به است. «مِنَ الظَّنِّ»: صفت (کَثیراً) است. «لا تَجَسَّسُوا»: عیبجوئی نکنید. در پی کشف اسرار و معایب مردم نباشید. «مَیْتاً»: حال (لَحْم) یا (أَخ) است. «لا یَغْتَبْ ... مَیْتاً»: غیبت پرده‌دری است و مرده‌خواری و لاشه‌دری. «فَکَرِهْتُمُوهُ»: جواب شرط (إِنْ) شرطیه است که هم خودش و هم (قَدْ) و هم فعل آن محذوف است. تقدیر چنین است: إِنْ عَرَضَ ذلِکَ فَقَدْ کَرِهْتُمُوهُ.

__TOC__

=== آیات مرتبط (تعداد ریشه‌های مشترک) ===
<div id='arabicrel'>
[[الإسراء ٣٦ | وَ لاَ تَقْفُ‌ مَا لَيْسَ‌ لَکَ‌ بِهِ‌...]] (۰) [[يوسف ٨٧ | يَا بَنِيَ‌ اذْهَبُوا فَتَحَسَّسُوا...]] (۱)
</div>

== تفسیر ==
<tabber>
المیزان=
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link330 | آيات ۱۱ - ۱۸ سوره حجرات]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 | نهى از مسخره كردن يكديگر و عيبجويى و بد زبانى كردن]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link332 | معناى جمله : ((بئس الاسم الفسوق ))]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 | مقصود از ((اجتناب از ظن )) و مفاد قيد ((كثيرا)) در آيه : ((يا ايها الذين امنوا اجتنبواكثيرا من الظن ...))]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 | نهى از تجسس عيوب ديگران و از غيبت كردن و بيان مفسده غيبت و تجسس (و لا تجسسوا و لايغتب بعضكم بعضا...)]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link335 | غيبت عامل مؤ ثر در سقوط منزلت و هويت اجتماعى انسان]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link336 | مثالى گويا براى روشن شدن زشتى حقيقت چيست]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 | توبه عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 | معانى مختلفى كه براى ((شعوب )) و ((قبائل )) گفته شده است]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link339 | توضيح اينكه تقوا تنها كرامت و امتياز حقيقى است (ان اكرمكم عند الله اتقيكم )]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link340 | تقوى يك مزيت واقعى و حقيقت است نه آن مزايائى كه انسانها براى خود مايه كرامت وشرف قرار داده اند]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link341 | معناى اينكه فرمود: به اعراب بگو ايمان نياورده ايد بلكه بگوييد اسلام آورده ايم]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link342 | مؤ منان واقعى اين چنين هستند]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link343 | ايمان ثابت و مستقر و جهاد با مال و جان از صفات مؤ منان واقعى است]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link344 | رواياتى در مورد نهى از مسخره كردن يكديگر، بد زبانى و تنابز به القاب ، غيبت وسوء ظن ، در ذيل آيات مربوطه گذشته]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link345 | دو روايت در شاءن نزول آيه ((اءيحب اءحدكم اءنياءكل ...))]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link346 | كلام معصومين عليه السلام در حسن ظن به برادر مسلمان وحمل كار او بر صحت]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link347 | چند روايت دال بر اينكه غيبت از زنا شديدتر است]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link348 | رواياتى درباره اينكه تنها ملاك فضيلت تقوا است]]
*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link349 | رواياتى در خصوص فرق بين اسلام و ايمان]]

|-|نمونه=
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link74 | آيه ۱۱-۱۲]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link75 | آيه و ترجمه]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link76 | شاءن نزول:]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link77 | نكته ها:]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link78 | ۱ - امنيت كامل و همه جانبه اجتماعى]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link79 | ۲ - تجسس نكنيد!]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link80 | ۳ - غيبت از بزرگترين گناهان است]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link81 | ۴ - مفهوم غيبت]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link82 | ۵ - علاج غيبت و توبه آن]]
*[[تفسیر:نمونه جلد۲۲_بخش۱۰#link83 | ۶ - موارد استثناء]]

|-|تسنیم=
*[[تفسیر:تسنیم | تفسیر آیات]]
|-|نور=
*[[تفسیر:نور | تفسیر آیات]]
|-|</tabber>

== نکات آیه ==

۱ - بسیارى از بدگمانى هاى مؤمنان نسبت به یکدیگر، نادرست و مورد نهى الهى است. '''(یأیّها الذین ءامنوا اجتنبوا کثیرًا من الظنّ)'''
واژه «الظنّ» مطلق گمان هاى نیک و بد را شامل مى شود; اما نهى «اجتنبوا» مى رساند که مراد از آن بدگمانى نسبت به مؤمنان است; زیرا این بدگمانى ها در بیشتر مواقع نادرست مى باشد.

۲ - لزوم حاکمیت روح خوشبینى، در زندگى اجتماعى مؤمنان و پرهیز از بدگمانى و شک '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ)'''

۳ - جواز تکیه کردن بر گمان، در بعضى از موارد '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ)'''
مفهوم «کثیراً» این است که در همه جا، تکیه کردن بر گمان ممنوع نیست، زیرا چه بسا موارد مهمى که نادیده گرفتن گمان، موجب وارد شدن صدمه فراوان به فرد یا جامعه است.

۴ - بعضى از گمان ها، قرار دهنده انسان در معرض گناه و عکس العمل ناشایست '''(إنّ بعض الظنّ إثم)'''
'''(۵ - بعضى از گمان ها، حتى در صورت منتهى نشدن به عمل، گناه به شمار مى آید.*)'''
'''(إنّ بعض الظنّ إثم)'''
حصول گمان در ذهن انسان، معمولاً در اختیار وى نیست. بر این اساس مفسران نهى از ظن را، نهى از عمل بر طبق ظن دانسته اند که امرى اختیارى است. با این حال احتمال مى رود که در آیه شریفه چیزى مقدر نباشد و واقعاً بعضى از گمان هاى بد - حتى با منتهى نشدن به عمل - گناه به شمار آید.

۶ - کافى نبودن گمان، براى متهم ساختن انسان مؤمن و داورى علیه او '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ إنّ بعض الظنّ إثم)'''

۷ - مترتب شدن گناه بر بعضى از گمان ها، مقتضى اجتناب هر چه بیشتر انسان از بدگمانى به مؤمنان '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ إنّ بعض الظنّ إثم)'''
با توجه به این که «إنّ بعض الظنّ...» در مقام تعلیل براى «اجتنبوا...» است، برداشت بالا به دست مى آید.

۸ - لزوم پرهیز از زمینه هاى لغزش وابتلا به گناه '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ إنّ بعض الظنّ إثم)'''
در آیه شریفه براى این که خداوند مؤمنان را از بسیارى از گمان ها پرهیز دهد، به آنان یادآور شده که این مسیر، اصولاً امن نیست و در مواردى به گناه منتهى مى شود. مفهوم این استدلال، این است که هر راهى که ناامن و در معرض گناه قرار دارد، باید از آن پرهیز کرد.

۹ - رواج بدگمانى در جامعه مؤمنان، تهدیدى براى اخوت ایمانى آنان '''(إنّما المؤمنون إخوة ... یأیّها الذین ءامنوا اجتنبوا کثیرًا من الظنّ)'''
با توجه به ارتباط این آیه با آیه «إنّما المؤمنون إخوة»، برداشت یاد شده قابل استفاده است.

۱۰ - ممنوعیت تجسّس و جستار، در عیوب و کاستى هاى زندگى مؤمنان '''(و لاتجسّسوا)'''

۱۱- بدگمانى به مؤمنان، زمینه کشیده شدن انسان به تجسّس و کنجکاوى هاى ممنوع '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ ... و لاتجسّسوا)'''

۱۲ - خداوند، خواهان حفظ آبروى مؤمنان و برملا نشدن کاستى هاى هر فرد بر دیگران '''(و لاتجسّسوا)'''

۱۳ - ممنوعیت غیبت و بدگویى مؤمنان در غیاب یکدیگر '''(و لایغتب بعضکم بعضًا)'''

۱۴ - بدگمانى و تجسّس، زمینه کشیده شدن انسان به غیبت '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ ... و لاتجسّسوا و لایغتب بعضکم بعضًا)'''
بنابراین که ترتیب لفظى بخش هاى آیه، بیانگر ترتیب حقیقى و رتبى آنها باشد، برداشت بالا به دست مى آید.

۱۵ - تجسّس و غیبت مؤمنان نسبت به یکدیگر، عامل گسستن اخوت ایمانى آنان '''(إنّما المؤمنون إخوة ... و لاتجسّسوا و لایغتب بعضکم بعضًا)'''
از ارتباط «و لاتجسّسوا...» با «إنّما المؤمنون إخوة...» مطلب بالا استفاده مى شود.

۱۶ - ریختن آبروى برادر مؤمن با غیبت، به منزله خوردن گوشت بدن بى جان او است. '''(أیحبّ أحدکم أن یأکل لحم أخیه میتًا)'''

۱۷ - توجه به حقیقت و ماهیت غیبت، موجب تنفر و دورى از آن '''(أیحبّ أحدکم أن یأکل لحم أخیه میتًا فکرهتموه)'''

۱۸ - جواز غیبت غیر مؤمنان '''(و لایغتب بعضکم بعضًا ... یأکل لحم أخیه میتًا)'''
با توجه به این که مخاطب «بعضکم بعضاً» مؤمنان هستند نه مطلق انسان ها، برداشت بالا استفاده مى شود.

۱۹ - تجسّس در عیب ها و کاستى هاى مؤمنان، همانند غیبت به منزله خوردن گوشت آنان است.* '''(و لاتجسّسوا ... أیحبّ أحدکم أن یأکل لحم أخیه میتًا)'''
برداشت بالا بدان احتمال است که «أیحبّ...» تنها در جهت ترسیم قبح غیبت نباشد; بلکه علاوه بر غیبت شامل تجسّس نیز بشود.

۲۰ - تقواى الهى، مستلزم پرهیز از بدگمانى و تجسّس و غیبت نسبت به مؤمنان '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ ... و لاتجسّسوا و لایغتب بعضکم ... و اتّقوا اللّه)'''

۲۱ - بدگمانى، تجسّس و غیبت نسبت به مؤمنان، بى تقوایى، گناه و نیازمند توبه است. '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ ... و لاتجسّسوا و لایغتب بعضکم بعضًا ... و اتّقوا اللّه إنّ اللّه توّاب)'''

۲۲ - خداوند، «توّاب» (بسیار توبه پذیر) و «رحیم» (مهربان) است. '''(إنّ اللّه توّاب رحیم)'''

۲۳ - تقوا و بیم از خداوند، سوق دهنده انسان به توبه از لغزش ها * '''(و اتّقوا اللّه إنّ اللّه توّاب)'''
تعلیل «إنّ اللّه توّاب» از وجود فرمان توبه در جمله هاى قبل خبر مى دهد; در حالى که به جاى «توبوا...» تعبیر «اتّقوا اللّه» آمده است. این مى تواند از آن جهت باشد که میان تقوا و توبه، نوعى ارتباط و پیوستگى وجود دارد.

۲۴ - بدگمانى، تجسّس و غیبت نسبت به مؤمنان، قابل جبران با توبه به درگاه خداوند* '''(اجتنبوا کثیرًا من الظنّ ... و لاتجسّسوا و لایغتب بعضکم بعضًا ... إنّ اللّه توّاب رحیم)'''
با توجه به این که در آیه شریفه، از مؤمنان خواسته شده تا به جبران خطاها اقدام کنند و به توبه روآورند. (إنّ اللّه توّاب رحیم)، برداشت بالا استفاده مى شود.

۲۵ - پذیرش توبه مؤمنان، جلوه رحمت خاص الهى، نسبت به ایشان * '''(إنّ اللّه توّاب رحیم)'''
از ارتباط «توّاب» با «رحیم»، مطلب بالا به دست مى آید با توجه به این که گفته شده است: «رحیم» رحمت الهى در خصوص مؤمنان است.

== موضوعات مرتبط ==

*'''احکام :۳، ۶، ۱۰، ۱۳، ۱۸'''
*'''اختلاف:''' عوامل اختلاف ۱۵
*'''اسماء و صفات:''' تواب ۲۲; رحیم ۲۲
*'''تجسس:''' آثار تجسس ۱۴، ۱۵; احکام تجسس ۱۰; توبه از تجسس ۲۱، ۲۴; زمینه تجسس ۱۱; گناه تجسس ۲۱; ممنوعیت تجسس ۱۰
*'''تشبیهات قرآن:''' تشبیه به خوردن گوشت مرده ۱۶، ۱۹; تشبیه عیبجویى ۱۹; تشبیه غیبت ۱۶
*'''تقوا:''' آثار تقوا ۲۰، ۲۳; نشانه هاى بى تقوایى ۲۱
*'''توبه:''' آثار توبه ۲۴; زمینه توبه ۲۳
*'''حسن ظن:''' اهمیت حسن ظن ۲
*'''خدا:''' توبه پذیرى خدا ۲۵; توصیه هاى خدا ۱۲; نشانه هاى رحمت خدا ۲۵; نواهى خدا ۱
*'''ذکر:''' آثار ذکر حقیقت غیبت ۱۷
*'''سوءظن:''' آثار سوءظن ۹، ۱۱، ۱۴; اجتناب از سوءظن ۲، ۷; توبه از سوءظن ۲۱، ۲۴; گناه سوءظن ۵، ۲۱; موانع سوءظن ۲۰; نهى از سوءظن ۱
*'''ظن:''' آثار ظن ۴، ۷; احکام ظن ۶; بى اعتبارى ظن ۶; موارد جواز پیروى از ظن ۳
*'''عیبجویى:''' ممنوعیت عیبجویى ۱۰
*'''غیبت:''' آثار غیبت ۱۵; احکام غیبت ۱۸; توبه از غیبت ۲۱، ۲۴; زمینه غیبت ۱۴; زمینه نفرت از غیبت ۱۷; گناه غیبت ۲۱; ممنوعیت غیبت ۱۳; موارد جواز غیبت ۱۸; موانع غیبت ۲۰
*'''فاسقان:''' غیبت فاسقان ۱۸
*'''قضاوت:''' ظن در قضاوت ۶
*'''گناه:''' ترک گناه ۸; زمینه گناه ۴، ۷، ۸
*'''لغزش:''' زمینه لغزش ۸
*'''مؤمنان:''' اهمیت حفظ آبروى مؤمنان ۱۲; زمینه اختلاف مؤمنان ۹; سوءظن در مؤمنان ۹; قبول توبه مؤمنان ۲۵; هتک آبروى مؤمنان ۱۶

==منابع==
<div style="font-size:smaller"><references/></div>

[[رده:عوامل اختلاف]][[رده:تواب]][[رده:رحیم]][[رده:آثار تجسس]][[رده:احکام تجسس]][[رده:توبه از تجسس]][[رده:زمینه تجسس]][[رده:گناه تجسس]][[رده:ممنوعیت تجسس]][[رده:تشبیه به خوردن گوشت مرده]][[رده:تشبیه عیبجویى]][[رده:تشبیه غیبت]][[رده:آثار تقوا]][[رده:نشانه هاى بى تقوایى]][[رده:آثار توبه]][[رده:زمینه توبه]][[رده:اهمیت حسن ظن]][[رده:توبه پذیرى خدا]][[رده:توصیه هاى خدا]][[رده:نشانه هاى رحمت خدا]][[رده:نواهى خدا]][[رده:آثار ذکر حقیقت غیبت]][[رده:آثار سوءظن]][[رده:اجتناب از سوءظن]][[رده:توبه از سوءظن]][[رده:گناه سوءظن]][[رده:موانع سوءظن]][[رده:نهى از سوءظن]][[رده:آثار ظن]][[رده:احکام ظن]][[رده:بى اعتبارى ظن]][[رده:موارد جواز پیروى از ظن]][[رده:ممنوعیت عیبجویى]][[رده:آثار غیبت]][[رده:احکام غیبت]][[رده:توبه از غیبت]][[رده:زمینه غیبت]][[رده:زمینه نفرت از غیبت]][[رده:گناه غیبت]][[رده:ممنوعیت غیبت]][[رده:موارد جواز غیبت]][[رده:موانع غیبت]][[رده:غیبت فاسقان]][[رده:ظن در قضاوت]][[رده:ترک گناه]][[رده:زمینه گناه]][[رده:زمینه لغزش]][[رده:اهمیت حفظ آبروى مؤمنان]][[رده:زمینه اختلاف مؤمنان]][[رده:سوءظن در مؤمنان]][[رده:قبول توبه مؤمنان]][[رده:هتک آبروى مؤمنان]]
[[رده:آیات قرآن]] [[رده:سوره الحجرات ]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ آبان ۱۴۰۱، ساعت ۰۴:۵۵
خط ۵۶:		خط ۵۶:
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 \| نهى از مسخره كردن و عيبجويى و بد زبانى كردن]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 \| نهى از مسخره كردن و عيبجويى و بد زبانى كردن]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 \| مقصود از «اجتناب از ظنّ»، کدام ظنّ است؟]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 \| مقصود از «اجتناب از ظنّ»، کدام ظنّ است؟]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 \| نهى از ~~غیبن~~ و تجسّس عيوب ديگران و بيان مفسدۀ آن ها]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 \| نهى از غیبت و تجسّس عيوب ديگران و بيان مفسدۀ آن ها]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 \| توبه، عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 \| توبه، عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 \| معانى مختلفى كه براى «شُعُوب» و «قَبَائِل» گفته شده است]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 \| معانى مختلفى كه براى «شُعُوب» و «قَبَائِل» گفته شده است]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ آبان ۱۴۰۱، ساعت ۰۴:۴۸
خط ۵۴:		خط ۵۴:
	{{ نمایش فشرده تفسیر\|		{{ نمایش فشرده تفسیر\|
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link330 \| آيات ۱۱ - ۱۸ سوره حجرات]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link330 \| آيات ۱۱ - ۱۸ سوره حجرات]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 \| نهى از مسخره كردن ~~يكديگر~~ و عيبجويى و بد زبانى كردن]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link331 \| نهى از مسخره كردن و عيبجويى و بد زبانى كردن]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link332 \| معناى جمله : ((بئس الاسم الفسوق ))]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 \| مقصود از «اجتناب از ظنّ»، کدام ظنّ است؟]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link333 \| مقصود از ~~((اجتناب~~ از ~~ظن )) و مفاد قيد ((كثيرا)) در آيه : ((يا ايها الذين امنوا اجتنبواكثيرا من الظن ...))~~]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 \| نهى از غیبن و تجسّس عيوب ديگران و بيان مفسدۀ آن ها]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link334 \| نهى از ~~تجسس~~ عيوب ديگران ~~و از غيبت كردن~~ و بيان ~~مفسده غيبت و تجسس (و لا تجسسوا و لايغتب بعضكم بعضا...)]]~~		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 \| توبه، عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link335 \| غيبت عامل مؤ ثر در سقوط منزلت و هويت اجتماعى انسان]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 \| معانى مختلفى كه براى «شُعُوب» و «قَبَائِل» گفته شده است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link336 \| مثالى گويا براى روشن شدن زشتى حقيقت چيست]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link339 \| «تقوا»، تنها كرامت و امتياز حقيقى انسان، نزد خداوند است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link337 \| ~~توبه~~ عامل آمرزش گناهان ياد شده و بلكه مطلق گناهان است]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link341 \| معناى اين كه فرمود: به اعراب بگو «ايمان» نياورده ايد، بلكه بگوييد اسلام آورده ايم]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link338 \| معانى مختلفى كه براى ~~((شعوب ))~~ و ~~((قبائل ))~~ گفته شده است]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link344 \| بحث روایتی: رواياتى در ذيل آيات گذشته]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link339 \| ~~توضيح اينكه تقوا~~ تنها كرامت و امتياز حقيقى است ~~(ان اكرمكم عند الله اتقيكم )]]~~		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link345 \| دو روايت در شأن نزول آيه «غیبت»]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۸#link340 \| تقوى يك مزيت واقعى و حقيقت است نه آن مزايائى كه انسانها براى خود مايه كرامت وشرف قرار داده اند]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link347 \| زشتی گناه غيبت، از زنا شديدتر است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link341 \| معناى ~~اينكه~~ فرمود: به اعراب بگو ~~ايمان~~ نياورده ~~ايد~~ بلكه بگوييد اسلام آورده ايم]]		*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link349 \| رواياتى در توضیح فرق بين اسلام و ايمان]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#~~link342 \| مؤ منان واقعى اين چنين هستند]]~~
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link343 \| ~~ايمان ثابت و مستقر و جهاد با مال و جان از صفات مؤ منان واقعى است]]~~
	*[[تفسیر:~~المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link344 \|~~ رواياتى ~~در مورد نهى از مسخره كردن يكديگر، بد زبانى و تنابز به القاب ، غيبت وسوء ظن ،~~ در ذيل آيات ~~مربوطه~~ گذشته]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link345 \| دو روايت در ~~شاءن~~ نزول آيه ~~((اءيحب اءحدكم اءنياءكل ...))]]~~
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link346 \| كلام معصومين عليه السلام در حسن ظن به برادر مسلمان وحمل كار او بر صحت]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link347 \| ~~چند روايت دال بر اينكه غيبت~~ از زنا شديدتر ~~است]]~~
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link348 \| رواياتى درباره اينكه تنها ملاك فضيلت تقوا است]]
	*[[تفسیر:المیزان جلد۱۸_بخش۳۹#link349 \| رواياتى در ~~خصوص~~ فرق بين اسلام و ايمان]]

	}}		}}